کنشگران / عالمان دینی
خلاصه

متن با توصیف جغرافیایی و مذهبی عمان آغاز می‌شود و به وضعیت مردم آن اشاره می‌کند که از خوارج و ناصبی‌ها هستند. سپس به تصرف برخی شهرهای عمان مانند فرضه و مسقط توسط فرنگی‌ها از عثمانی‌ها اشاره دارد. در ادامه، موقعیت جغرافیایی عمان را بین یمن، فارس و کرمان توضیح می‌دهد و به وجود وادی برهوت در نزدیکی صحراهای عمان اشاره می‌کند که محل شکنجه ارواح دوزخیان در عالم برزخ است. در پایان، نویسنده ابراز امیدواری می‌کند که اگر عمان به دست فرنگیان بیفتد، وضعیت بهتری خواهد داشت.

متن کامل گزارش
عمان ناحیه معروفی است و مردم آن در این روزگاران یا از دیرزمان، از خوارج و ناصبی‌ها می‌باشند و مشهور آن است که برخی از شهرهای آن، از قبیل فرضه و مسقط، به دست فرنگی‌ها افتاده و این شهرها را با زور از عثمانی‌ها گرفته‌اند. و خود عمان در حد وسط میان شهرهای یمن و فارس و کرمان واقع شده و در آنجا وادی برهوت است که ارواح دوزخیان را در عالم برزخ در آن محل شکنجه می‌دهند. و وادی برهوت نزدیک به صحراها و دشت‌های عمان است. سوگند به جان خودم هرگاه عمان هم به دست فرنگیان بیفتد، بهتر از حال حاضرش خواهد بود.[۱] **پاورقی‌ها:** [۱] میرزا عبدالله اصفهانی یا میرزا عبدالله افندی، معروف به صاحب ریاض، نویسنده کتاب معروف ریاض‌العلما. [۲] ریاض العلماء ج ۱، ص ۲۳۶.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1106
برهه تاریخی: استقرار حکومت صفویان
زبان اصلی: فارسی
قالب کنش: رساله
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: عموم مسلمانان